Riskli Bebeklerin Özellikleri
Riskli Bebeklerin Özellikleri Nelerdir?
Aşağıda sıralanan özellikleri gösteren bebekler ve küçük çocuklar, gelişimsel açıdan “Riskli” sayılmaktadır. Detayları görmek için başlıklara tıklayınız.
- A) Bir veya Daha Fazla Alanda Gelişimi Geri Olanlar
Yaşıtlarından belirgin şekilde geri kalan bebeklerdir:
- Motor Gelişim
- 1-3 ay arasında baş kontrolü gelişmemişse,
- 6-8 ay arasında desteksiz oturmuyorsa,
- 12-15 ay arası yürüme başlamamışsa motor gelişimde aksama vardır.
- Sosyal Gelişim
- 1-3 aylık bebek göz kontaktı kurmuyorsa ve gülümsemeye yanıt vermiyorsa,
- 4-6 aylıkken kucağa alınmaya tepkisiz ise,
- 7-9 aylık döneminde yabancı kaygısı yaşamıyorsa,
- 9 aylık işaret parmağı kullanmıyorsa ve basit taklit oyunlarına
(cee-e) tepkisiz ise, - 12 aylıkken bay bay yapamıyorsa,
- 2 yaşa doğru yaşıtları ile yan yana oynamıyorsa,
- 3 yaşına geldiğinde senaryolu oyun (evcilik, doktorculuk) oynayamıyorsa Riskli Bebektir.
- Dil Gelişimi
- 8-9 aylık söylenilen tek kelimeleri anlamıyorsa ve heceleme (dada, baba) yoksa,
- 12-18 aylık arasında anlamlı kelimeler kullanmıyorsa,
- 2 yaşına geldiğinde cümle kurmuyorsa,
- 3 yaşında uzun cümle kuramıyorsa ve söylediklerinizi anladığından emin değilseniz Riskli Bebek olabilir.
- B) Kaygı Veren Davranışları Olan Çocuklar
- Yaşamın ilk yılında insan yüzünden ziyade cansız nesnelere odaklanma, boşluğa bakma,
- Tuhaf ağız hareketlerinin olması,
- 1-2 yaştan sonra parmak ucunda yürüme, dönme, el çırpma, kanat çırpma,
- Tuhaf sesler çıkarma,
- Oyuncaklarla farklı oynama (örneğin; tekerleği çevirme, detaylara takılma),
- Yaşına uygun olmayan nesnelere aşırı ilgi duyma (logolar, rakamlar, kredi kartları vs.).
- C) Prematür ve Düşük Kilolu Doğan Çocuklar
Özellikle 2500 gr altında doğan veya 32. gebelik haftasından önce doğan çocukların bir kısmında gelişimsel aksamalar görülür. En ciddi aksamalar 1000 gr altında doğan çocuklarda görülmektedir.
- D) Beyni Etkileyen Fiziksel Hastalığı Olanlar
Serebral palsi, tuberoskleroz, görme veya işitme engelli olan çocuklarda sosyal-duygusal ve dil gelişimi aksamaları ve hatta otistik belirtiler görülebilir. Fiziksel sorunlar ön planda olduğu için genelde bu gelişimsel sorunların fark edilip uzmana başvurulması geç yaşta olmaktadır.
- E) Kardeşinde Gelişimsel Sorun Olan Bebekler
Otizm ve nörogelişimsel bozukluklarda genetik geçiş önemlidir. Birinci çocuğu otizmli olan aileler yeni doğan bebekleri için dikkatli olmalıdır.
Öneri: Diğer çocuklarında herhangi bir belirti veya aksama hissettiklerinde zaman kaybetmeden doktora başvurmalıdırlar. Hatta 6 ayda bir uzman değerlendirmesine başvurup gelişimsel aksama olup olmadığını öğrenmeleri önerilir.
- F) Duygusal ve Fiziksel Bakımdan Yoksun Kalanlar
Sürekliliği olan sıcak bir bakım veren /anne varlığı, çocuğun sosyal-iletişimsel ve fiziksel gelişiminde önemli rol oynar. Yeterince sosyal-duygusal uyaran almayan, sık bakıcı değiştiren (örneğin; kurum bakımı) çocukların önemli bir kısmında dil gelişim geriliği, duygusal küntlük, hiperaktivite ve otistik belirtiler sık görülmektedir.
Bu belirtiler, kendi biyolojik ebeveyni ile yaşayan ancak yeterince uygun uyaran almayan, elektroniğe aşırı maruz bırakılmış çocuklarda da sık görülmektedir.
Riskli Bebeklerde Erken Teşhis Neden Önemlidir?
Bu durum erken tespit edildiğinde çocuğun yetersiz olduğu alanlarda ona destek vermek, uygun ve zengin uyaranlarla çocuğun sağlıklı gelişimine katkı sunmak için çok önemlidir.
Çocuğunuz herhangi bir alanda yaşıtlarından geri ise size;
“Bekleyin belki kendiliğinden geçer” diyen uzmanlardan KAÇININ!!!
Ebeveyn Eğitim Programı (Otizm ve Gelişimsel Aksamalı Çocuklar İçin)
Simurg Art Yayınları, akademik ve bilimsel çalışmalara destek olmaya devam ediyor. Bilim serimizin ikinci kitabını yayınlıyoruz. Kitabın hazırlanması için üç değerli bilim insanımız çaba harcadılar. “Simurg Art” olarak kendilerine teşekkür ederiz, bu kitap önemli bir boşluğu dolduracak.
Otizm ve gelişimsel aksamalı çocukların ebeveynleri evde çocuklarını nasıl daha iyi geliştirebileceklerini sıklıkla sormaktadırlar. Bu kitap çocuklarının;
Sosyal becerilerini geliştirmeyi,
Dil becerilerini kazanmasını,
Kaba ve ince motor becerilerini geliştirmeyi,
Öz bakım becerilerini kazanmasını,
Davranışsal sorunlarını gidermeyi,
Beslenme sorunlarını çözmeyi,
amaçlayan aileler için evde neler yapabilecekleri ile ilgili bir kılavuz olarak kaleme alınmıştır.
Her bir beceri için çeşitli örnekler ve görseller ile net öneriler sunmaktadır.